Tag Archives: Formative

Điều gì quyết định 1 nhân tố trong mô hình là reflective hay formative

Vấn đề quan hệ nhân quả là một yếu tố quan trọng được xem xét trong lý thuyết đo lường. Các nhà nghiên cứu hành vi thường nghiên cứu các yếu tố tiềm ẩn, trong đó hướng nhân quả là từ yếu tố đến các biến được đo lường. Tuy nhiên, đôi khi quan hệ nhân quả có thể bị đảo ngược. Chiều hướng tương phản của quan hệ nhân quả dẫn đến các cách tiếp cận đo lường khác nhau— các mô hình đo lường reflective so với formative. Trong AMOS, phần CFA được giả định sử dụng reflective.

Lý thuyết đo lường reflective

Lý thuyết đo lường reflective dựa trên ý tưởng rằng các cấu trúc tiềm ẩn gây ra các biến được đo lường và tồn tại sai số dẫn đến việc không thể giải thích đầy đủ các biến được đo lường này. Do đó, các mũi tên được vẽ từ các cấu trúc tiềm ẩn đến các biến được đo lường.

Ví dụ về nhân tố  reflective :Nhân tố “tìm kiếm việc làm” tạo ra các chỉ số đo lường cụ thể, chẳng hạn như “tần suất bạn tìm kiếm một công việc khác”, “nói với bạn bè về việc tìm kiếm một công việc khác” và “tần suất bạn xem danh sách việc làm trên web” .

Lý thuyết đo lường formative

Ngược lại, lý thuyết đo lường formative giả định rằng các biến được đo lường gây ra hoặc thực sự tạo thành một thang đo.Một giả định chính là các yếu tố formative không phải là yếu tố tiềm ẩn. Thay vào đó, chúng tốt hơn được xem như là chỉ số trong đó mỗi chỉ số là một nguyên nhân của điểm chỉ số chung. Một ví dụ điển hình sẽ là chỉ số tầng lớp xã hội. Tầng lớp xã hội thường được xem là tổng hợp của trình độ học vấn, uy tín nghề nghiệp và thu nhập (hoặc đôi khi là sự giàu có) của một người. Tầng lớp xã hội không gây ra những chỉ số này, như trong trường hợp reflective. Đúng hơn, mỗi chỉ số hình thành được coi là một nguyên nhân của chỉ số tổng hợp.

Ngược lại, một người có thể đo lường tầng lớp xã hội bằng một loạt các mục hỏi người trả lời về cách anh ta / cô ta nhìn nhận tầng lớp xã hội của mình (ví dụ: “Tôi rất phù hợp với xã hội trung lưu trên,” v.v.). Cách tiếp cận như vậy sẽ đại diện cho phép đo reflective. Trên thực tế, người ta có thể nghĩ ra cách để đại diện cho một số khái niệm như giai cấp xã hội bằng phép đo phản ánh reflective hoặc cấu thành formative.

Phép đo phản ánh reflective khác với phép đo cấu thành formative ở ba điểm sau

Khác biệt 1: Đối với các phép đo formative, mối tương quan giữa các chỉ số là không thể mong muốn vì mỗi chỉ số phải có tác động độc lập.

Khác biệt 2: Độ tin cậy cao hoặc AVE cao sẽ cung cấp bằng chứng cho thấy thang đo formative thiếu tính hợp lệ.

Khác biệt 3: Đối với các phép đo formative, người ta cần một tập hợp đầy đủ các biến có thể tạo thành một nhân tố. Thiếu một biến trong phép đo formative có nghĩa là chỉ số được tạo không đúng cách. Nhưng trong phép đo reflective, các mục được đo có tương quan với nhau nên mỗi mục được xem như có thể hoán đổi cho nhau và do đó đại diện cho yếu tố.

Mô hình Reflective và Formative: nên chọn mô hình nào?

Trong AMOS, chỉ có một dạng là thang đo reflective, trong khi đó, SmartPLS có thể xử lý được cho thang đo reflective hoặc formative. Nhóm Ths QTKD ĐH Bách Khoa sẽ giới thiệu đến các bạn hai phương pháp sử dụng thang đo này để bạn quyết định sử dụng loại nào cho phù hợp.

Mô hình Reflective

Trong reflective model, tất cả các thang đo đều do cùng một nhân tố tiềm ẩn tạo ra, các thang đo chỉ báo liên quan đến một cấu trúc cụ thể phải tương quan chặt chẽ với nhau. Ngoài ra, các thang đo riêng lẻ nên có thể hoán đổi cho nhau và bất kỳ thang đo nào có thể được bỏ qua mà không thay đổi ý nghĩa của cấu trúc, miễn là cấu trúc có độ tin cậy đủ.

Mô hình Formative

Trong khi đó, formative model được tạo ra dựa trên giả định rằng các thang đo indicator, bằng sự kết hợp tuyến tính, tạo ra cấu trúc tiềm ẩn. Điều quan trọng đối với dạng này là các thang đo indicator không thay thế cho nhau được, và nếu bỏ đi 1 thang đo thì sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến ngữ nghĩa của khái niệm tiềm ẩn

Ví dụ về thang đo “Sự hài lòng khi ở khách sạn ” ở hai dạng reflective và formative

Như vậy câu hỏi Mô hình Reflective và Formative: nên chọn mô hình nào đã được trả lời, các bạn có cần trao đổi, xử lý cứ liên hệ nhóm nhé.