Nhóm MBA Bách Khoa giới thiệu đến bạn một cách nhanh chóng để xử lý những giả thiết dạng như sau:
Giả thiết: Biến M là trung gian cho mối quan hệ từ X đến Y

Bằng cách sử dụng phần mềm SPSS với menu Process Macro
(bạn nào chưa cài được Process Macro thì tải ở đây: https://phantichspss.com/cach-cai-dat-process-macro-de-xu-ly-bien-trung-gian-bien-dieu-tiet-tren-spss.html )
Các bước thực hiện đánh giá giả thiết biến trung gian bằng phần mềm Process Macro
Bước 1: Tải file số liệu mẫu về tại đây mediatorprocessmacro.sav
Số liệu sẽ gồm 3 biến độc lập ( X), trung gian(M), phụ thuộc( Y) như sau

Bước 2: chạy chức năng Process Macro trên SPSS
Vào menu Analyze-Regression->PROCESS như hình dưới

Cửa sổ sau hiện ra

Ta lần lượt đưa các biến độc lập, trung gian, phụ thuộc vào đúng vị trí của nó, đồng thời chọn mô hình là mô hình 4 chỗ model number.
Sau đó nhấn OK, kết quả sẽ được hiển thị như sau:


Cách đọc kết quả giả thiết biến trung gian bằng phần mềm Process Macro
Về lý thuyết sẽ khá dài, tuy nhiên về mặt thực hành bạn chỉ cần quan tâm đến giá trị sau:

Bạn tìm đến mục: Indirect effect (s) of X on Y, và xác định giá trị BootLLCI đến BootULCI là bao nhiêu, và xem đoạn này có chứa số 0 hay không. Nếu đoạn này chứa số 0 thì kết luận là X không có tác động gián tiếp lên Y, đồng nghĩa với M không phải là biến trung gian cho mối quan hệ từ X đến Y. Ngược lại nếu đoạn này không chứa số 0 thì kết luận là X có tác động gián tiếp lên Y, đồng nghĩa với M phải là biến trung gian cho mối quan hệ từ X đến Y.
Ở đây BootLLCI=-0.0070 và BootULCI=0.2093 , đoạn này có chứa số 0 nên ta kết luận giả thiết Biến M là trung gian cho mối quan hệ từ X đến Y không đạt nhé.
Như vậy nhóm MBA Bách Khoa đã hướng dẫn các bạn chi tiết Cách kết luận giả thiết biến trung gian bằng phần mềm Process Macro của tiến sĩ Andrew F. Hayes trên SPSS. Các bạn khi phân tích có khó khăn, hoặc cần hướng dẫn về việc phân tích biến trung gian, biến điều tiết, hoặc cần xử lý số liệu cho tốt hơn cứ liên hệ nhóm nhé.
– SMS, Zalo, Viber:

– Facebook: http://facebook.com/hoidapSPSS/
- Hướng dẫn sử dụng One Sample T Test để so sánh giá trị trung bình của một tổng thể với một giá trị cụ thể trong SPSS
- Các mô hình over-indentified, under-identified, just-identified và công thức tính bậc tự do trong CFA
- Quan hệ điều tiết moderation, các loại biến điều tiết moderator, mô hình hóa quan hệ điều tiết
- Hạn chế của Cronbach’s alpha và sự cần thiết phải sử dụng độ tin cậy tổng hợp composite reliability
- Kiểm định phi tham số: Khi nào sử dụng, ưu nhược điểm















